web
analytics
Leven & zijn

De therapiesessies

Het mozaiëk van de existentiële therapie

Mijn sessies existentiële therapie bouw ik op een losse manier op. Ook bespreek ik alles door elkaar, meestal in redelijk hoog tempo. Waaruit het existentiële karakter blijkt? Ik denk uit de breedte en diepte van de gesprekken, en de waaier aan gespreksonderwerpen die ogenschijnlijk niets met elkaar te maken hebben.

Drie grote groepen onderwerpen die altijd ter sprake komen en enkele notities.

1. Ankers van je leven

Mensen hebben ankers nodig om in het leven te kunnen functioneren en niet kopje onder te gaan. Altijd. Ankers die ik onderscheid zijn onder meer: fysieke gezondheid, mentale gezondheid, inkomen, huisvesting, werk, liefdesrelatie, vriendschappen, familie, gezin, toekomst, verleden.

Als al iemands ankers ok scoren, gaat het meestal wel goed met die persoon. Als er één anker rammelt, kunnen de meesten dat wel hebben. Maar meerdere ankers die tegelijk rammelen? Dan wordt het lastiger. Als je bijvoorbeeld een conflict op je werk hebt en tegelijk aan het verhuizen bent en dan ‘ineens’ je moeder naar het verzorgingshuis moet – dat is voor de gemiddelde mens behoorlijk pittig. Er hoeft dan niet veel te gebeuren of je ligt er af.

De ankers van je leven en hoe je die onderhoudt, worden dan ook vaker besproken in de sessies. Enerzijds is het als je uit het lood hangt gewoon nodig, anderzijds is het nodig om de ankers te bespreken omdat het je helpt om focus te krijgen op hoe je sowieso balans in je leven brengt.

2. De persoonlijkheid

Mensen worden geboren in een gezin dat al een interne dynamiek kent en op een specifieke plek woont. Samen met wat je aangeboren in huis hebt, leidt dat tot een ontwikkeling van jou als persoon die enerzijds heel erg standaard is, maar ook zo zijn specifieke kanten kent. Je ontwikkelt een persoonlijkheid – maar tevens een persoonlijke thematiek, zaken die je lastig vindt en waarop je kwetsbaar bent. Deze persoonlijkheid en persoonlijke thematiek zijn funderend in je leven.

Wat ook besproken wordt, zijn de relaties die je met je ouders hebt en had. Of zíj wel of niet een goede relatie hadden en wat voor impact dat wel niet had op jouw ontwikkeling. En natuurlijk de relaties met je broers en zussen, als je die al had, en de vriendschappen die je over de jaren heen ontwikkelde.

We kijken ook in welke levensfases het jou goed ging en in welke minder of niet. Waar er breuken ontstonden en of je daarmee overweg kon of niet. We kijken ook naar hoe het je verging op de basisschool en middelbare school, welke verstrikkingen je daar wel of niet ontwikkelde.

We maken samen een kaart van hoe je in elkaar steekt qua persoonskenmerken als introvert – extravert, preciesheid – slordig, en meer van dit soort zaken. Of je wellicht een autisme- of ad(h)d-kantje hebt. We maken een inschatting of zaken zijn aangeboren of aangeleerd, dan wel gevormd in het opgroeien. We kijken ook wat voor impact dat alles heeft op hoe je je opstelt in het leven en je interacties met anderen, inclusief die op je werk. We kijken ook welk soort werk jou het beste past.

3. Dasein en omgang met spanningen en angsten

Dasein is een begrip afkomstig van Heidegger, een Duitse filosoof. Hij stelde dat hoe je omgaat met tijd veel over jou zegt en dat ben ik volledig met hem eens. Ben je een actief persoon of juist terughoudend in je gedrag? Leef je vooral je dromen en blijf je twijfelen wat nou precies de juiste weg voorwaarts is – of juist niet? Interessant is natuurlijk ook om te kijken hoe dat alles is gelinkt aan je persoonlijkheid, je omgang met anderen en je persoonlijke thematiek.

Direct gelinkt aan je manier van Dasein is ook hoe je omgaat met spanningen en angsten. Die twee hebben met elkaar te maken en beïnvloeden elkaar. Continu veel spanning ervaren leidt tot angsten, tot paniekaanvallen bijvoorbeeld. Continu veel angsten ervaren leidt echter regelrecht tot een hoog intern spanningsniveau. Dit is een zichzelf versterkende cirkel waarin hormonen als cortisol en adrenaline, en de beheersing ervan, een grote rol spelen.

We bespreken natuurlijk ook welke life events je hebt meegemaakt. Belangrijke gebeurtenissen die een grote impact op jou hadden. Zoals overlijdens van naasten, ziektes, scheidingen of verhuizingen. Life events hebben meestal een grote invloed op iemands manier van zijn en kunnen ervoor zorgen dat tal van angsten manifest worden.

Verder, hoe ga jij om met spanningen? Internaliseer je die of probeer je die juist op afstand te houden? Wat is je draagkracht en draaglast? Hoe verhouden die zich tot elkaar? En hoe is dat gelinkt aan je ankers? Aan je levensthema’s? Allemaal vragen waarvan de antwoorden veel over jou en je overlevingsstrategieën vertellen. En ook of die strategieën wel valide zijn of niet.

Voorbeeld

Een man van midden dertig loopt vast op zijn werk en tegelijk gaat het ook minder in zijn relatie. Voor het eerst van zijn leven verbindt hij deze twee zaken met elkaar. Hij kan er echter nog niet de vinger op leggen hoe het nou precies zit bij hem, en wat hij precies anders moet doen om er in de toekomst minder last van te hebben.

De punten verbinden

Ik begin meestal vanuit de ankers om een beeld te krijgen van waar de pijn zit. Van daaruit gaan we naar de jeugd en jonge jaren, het ouderlijk gezin, en de persoon die je geworden bent. We kijken naar de buitenkant maar natuurlijk ook naar de binnenkant, waar de angsten en verdrieten zitten. Dat zijn immers belangrijke drivers van de beslissingen die je in je leven neemt én de manier waarop je je verhoudt tot allerlei zaken. Het kan natuurlijk ook zo maar zijn dat je je angsten niet goed kent.

In de gesprekken verbinden we eigenlijk alle punten van je bestaan, je doen en laten, met je persoonlijkheid en geschiedenis. Gewoon zo, met touwtjes en lijntjes, door de tijd heen. Op alle mogelijke vlakken en lagen. Want ja, een mens is een gelaagd wezen en vaak moeten oplossingen van problemen op een ander niveau worden gezocht dan waarop ze worden aangekaart. Zeker bij heftige zaken pellen we alles, laag na laag, als een ui af en kun je jezelf zodanig begrijpen wat eerder wellicht onverklaarbaar leek.

Je krijgt inzicht in jezelf, in het weefsel van het zijn, en daarmee krijg je ook ruimte om te handelen, anders te handelen dan je eerder deed. Om vrij met Carl Rogers te spreken: je krijgt eindelijk de ruimte en tijd om te worden wie je bent. En meestal is dat genoeg en kun je, met wat steun hier en daar, verder met je leven.

Rik Wouters, De strijkster, 1912

Rik Wouters, De strijkster, 1912

Nieuwsgierig hoe dat voor jou zou werken?

Neem gerust contact op — een eerste gesprek is vrijblijvend.

Neem contact op